هنرقم/ موزه حرم حضرت معصومه(س) از جاذبههای گردشگری شهر قم است که کمتر در معرض دید گردشگران قرار گرفته است.
به گزارش هنر قم به نقل از فارس، جاذبههای گردشگری فراوانی در بخشهای مختلف در شهر قم وجود دارد که گاه این جاذبهها کمتر در معرض دید گردشگران قرار گرفته است، از جمله این جاذبهها میتوان به موزه حرم حضرت معصومه(س) اشاره کرد.
موزه آستان مقدس حضرت معصومه(س) در سال ۱۳۱۴ افتتاح شد و بعد از گذشت ۸۳ سال از افتتاحش، یکی از قدیمی ترین موزههای کشور است. این موزه در واقع دومین موزه عمومی کشور و تنها موزه تاریخی استان قم است. محل قدیمی آن در داخل حرم حضرت معصومه(س) بود و در سال ۱۳۶۱ به مکان فعلی که در میدان آستانه جنب مدرسه فیضیه منتقل شد.
آثار موزه آستان مقدس حضرت معصومه(س) از طریق وقف و هدایای مردمی جمع آوری شده است، از دیرباز گذشتگان آثاری را برای این آستان وقف کردند و اکنون هم اهدای هدایای مردمی ادامه دارد.
موزه آستان مقدس حضرت معصومه(س) یکی از متنوع ترین موزههای کشور محسوب میشود و بالغ بر ۵ هزار و ۵۰۰ اثر در این موزه وجود دارد، این موزه دارای ۱۵ بخش آثار است، موزه در دو طبقه است و هزار و ۲۰۰ مترمربع مساحت دارد.
بخشهای مختلف موزه حرم حضرت معصومه(س)
به لحاظ اینکه چهار تن از رجال و شاهزادگان دوره صفوی در حرم حضرت معصومه(س) مدفون هستند، یک سری آثار متعلق به این افراد در موزه حرم وجود دارد. به عنوان مثال فرشهایی با ضخامت دو میلی متر که ۳۵۸ سال قبل توسط استاد نعمت الله جوشقانی که برای مقبره شاه عباس ثانی بافته بود، در این موزه است. این فرشها جزو شاهکارهای فرش جهان و از جمله فرشهای هفت گانه دنیا محسوب میشود که قرار است ثبت ملی هم شوند، این مجموعه حدود ۱۴ فرش است.
در بخش آثار خطی موزه حرم حضرت معصومه(س) قدیمی ترین قرآن متعلق به دوران حیات امام رضا(ع) به سال ۱۹۴ هجری و به خط کوفی است. حدود دو هزار قرآن خطی در این موزه نگهداری میشود، همچنین یک قرآن بزرگ به وزن ۱۲۰ کیلوگرم و با ۵۷۸ ورق با چلد چوبی و روکش چرم در موزه نگهداری می شود.
به لحاظ آثار فلزکاری، شمعدانهایی در موزه حرم حضرت معصومه(س) وجود دارند که دارای قدمت هزار ساله هستند، ادوات جنگی همچون کلاه خود، شمشیر و زره متعلق به دوره قاجار هم در این موزه نگهداری میشود.
قدیمی ترین آثار موزه سفالینه مربوط به فلات تمدنیه اولیه بشر در ایران مثل سیلک کاشان است. این سفالها بسیار نفیس و بی نظیر هستند و عمرشان بین سه تا پنج هزار سال است.
در بخش مسکوکات موزه حرم حضرت معصومه(س) هزار و ۳۰۰ سکه وجود دارد که این سکهها از دوره اشکانیان تا دوره معاصر و از جنسهای نقره، طلا و فلوس هستند. شهر قم در ادوار اسلامی ضرابخانه داشته است و در این شهر سکه ضرب میشد و تعدادی از این سکهها در این موزه نگهداری میشود.
در بخش تابلوهای آبرنگ و نقاشی در حرم حضرت معصومه(س)، تابلوهای زیبایی در این موزه نگهداری میشوند که توسط هنرمندان دوره صفوی و دوره قاجار خلق شدند.
موزه دارای بخش موجودات دریایی نیز هست که این بخش مورد استقبال گروههای دانش آموزی قرار گرفته است. این موجودات به صورت تاکسیدرمی توسط تکاوران نیروی دریایی به موزه حرم حضرت معصومه(س) اهدا شده است، برخی از گونههای ماهیان کم یاب در این بخش وجود دارد.
همچنین بسیاری از ورزشکاران به دلیل ارادت به حضرت معصومه(س) مدالهای خودشان را به موزه اهدا کردند که این مدالها در بخش جداگانه ای نگهداری میشود
دربهایی در موزه وجود دارد که سالها در حرم حضرت معصومه(س) قرار داشتند، این دربها به لحاظ هنری حائر اهمیت هستند و روکش آنها از طلا و نقره همراه با خاتم کاری است.
مقابر تعدادی از رجال دوره قاجار در حرم حضرت معصومه(س) است. سنگ قبور آنها توسط هنرمندان برتر دوره قاجار خلق شد و که سنگ قبر برخی از شخصیتهای دوره قاجار همچون مهدعلیا، محمد شاه قاجار و فتحعلی شاه قاجار در بخش حجاری موزه حضرت معصومه(س) نگهداری میشود.
در بخش کاشی کاری موزه نیز آثار بی نظیری از لحاظ تنوع کاشی و لعاب بی وجود دارد که این آثار از مزار امامزادگان پیرامون شهر قم جمع آوری شدند، قدیمی ترین کاشی موزه متعلق به بارگاه حضرت معصومه(س) است که در سال ۶۰۲ هجری ساخته شده بود.
موزه حرم حضرت معصومه(س) در ایام نوروز
بین ۵۰ تا ۶۰ هزار نفر در طول سال از موزه بازدید میکنند که ۲۰ هزار نفر از آنها به صورت گروهی از مراکز علمی، دانشگاهها و مدارس هستند و بین پنج تا ۶ هزار نفر از بازدیدکنندگان توریست محسوب میشوند.
ساعت کار موزه در ایام نوروز در نوبت صبح از ۸:۳۰ الی ۱۲:۳۰ و در نوبت عصر از ۱۴:۳۰ الی ۱۸:۳۰ است، در روزهای تعطیل هم موزه فعال است.
در ایام نوروز تورهای قم گردی توسط شهرداری قم برگزار میشود که موزه حرم حضرت معصومه(س) هم جزو اماکن موردنظر در این تور است.
بلیط موزه برای افراد عادی نفری دو هزار تومان و برای گروهها نفری هزار تومان و برای گروههای دانش آموزی از مدارس ابتدایی نفری ۵۰۰ تومان است.
اگر به شهر قم سفر کرده و زائر حرم حضرت معصومه(س) هستید، در کنار زیارت بارگاه ملکوتی دخت موسی بن جعفر، بازدید از این موزه را به شما توصیه می کنیم.
